Ferahfezâ

Bir nigâh-ı iltifatın âşıka Ferahfezâ

Gel dirîğ etme nigâh-ı lütfunu ey bî-vefâ

(Ahmed Avni Konuk)

 Gönül Makamı programı nasıl bir hoşluk getirmiş vakti zamanında hanelere..  Savaş  Barkçin tarafından hazırlanan bu nadide program musikinin eşsiz terennümlerini güzide bir grupla bizlere sunuyor... Her bölümünde Türk musikisinin eşsiz makamlarından birini seyirciye anlatan ama anlatmanın ötesi yaşatan bir program bu ! Keşke diyorum şimdi TRT 2'de devam etse!

Bu programda da anlatılan makamlardan biriydi Ferahfeza..Fakat onun öncesinde ismiyle gönlüme taht kurmuştu bu makam..( farsça ferahlığı arttırmak anlamına geliyor). Ahmet Hamdi Tanpınar Huzur'unda Mümtaz'a dinletirken bu makamı, Atilla İlhan şiirini yazıyor : 

''aynalarda kalsa da vazgeçilmez güzelliğin

sen

de bir gün elbet ferâhfezâ’yı seveceksin

içinde yorgunluk bulutları belki biraz da kin

pişmanlıkların dumanıyla kararmış olsa da için

sen de birgün elbet ferâhfezâ’yı seveceksin ''

   Ferahfeza makamı ünlü mûsikişinas Vardakosta Ahmet Ağa tarafından terkip edilmiş, Dede Efendi tarafından zenginleştirilmiştir. Dinleyenin gönlüne ferahlık verip hoşluk katan bu makamı terkip eden Vardoskata Ahmet Ağa kimmiş..?Nasıl bir hanendeymiş..? Böyle bir ilham gönlüne nasıl düşmüş..?Diye sorular geçerken zihnimden bir merak sarıyor içimi... Bakıyorum, o da bizim Galata Mevlevihanesinden..(Bizim derken pek çok sevdiğim şair ve musikişinas orada yetiştiği için orayı kendimden görüyorum..:))

       Vardakosta Osmanlı'da denizcilikle uğraşan veya kaslı kuvvetli kimseler için kullanılırmış. Ahmet Ağa'nın denizcilikle uğraşmadığını bildiğimize göre sanıyoruz ki Ahmet Ağa için bu kelimenin kullanılma sebebi iriyarı,cüsseli bir adam olduğundan...Bir tarafta şunu dinlerken rabıta kurmaya çalışıyorum bu büyük insanla..

                                       Ahmed Ağa’nın Galata Mevlevîhânesi hazîresindeki mezar taşı – İstanbul 

                                                        (Fotoğraf İslam Ansiklopedisi'nin sitesinden alınmıştır.)

Vardokasta Ahmet Ağa , Şeyh Galib'in yakın dostu olmakla beraber bazı şiirlerini de bestelemiştir. Ayrıca III. Selim’in bestelediği sûzidilârâ Mevlevî âyininin bizzat hükümdar tarafından Ahmed Ağa’ya meşkedildikten sonra Galata Mevlevîhânesi’nde okunduğuna dair bir rivayette mevcuttur.

Ferahfeza makamının zirvesi olarak gösterilen Dede Efendi'nin Ferahfezâ Peşrevi(mevlevi ayin):

Mehmet Kemiksiz aşağıdaki videoda bu makamı o kadar güzel ve yerinde tarif etmiş ki işte diyorum gönlümüzün en çok feraha erdiği yer değil mi dua ? Yaradanla olan rabıta ne kadar güçlüyse öyle felaha ermiyor mu gönlümüz..

   Şehzade Seyfeddin Osmanoğlu 'nun Ferahfeza makamında ilahisinde ''Dertli kullarına kıl deva ya Ahadu ya Samed ya Kerimu'' derken ulaşıyoruz Ferahfezaya..

   Tanburi Cemil Bey'in önce sakin başlayan 03.10 dan itibaren ise sizi bir başka bir aleme yükselten Ferahfezâ Saz Semâîsi....Ruh yükseldiği alemde gezinecek şimdi..Öyleyse gözlerinizi kapatın ve bu alemi temaşa edin..

 

   Ferahfezâ öyle güzel bir  ferahlık veriyor ki bana gecenin bu saatinde..Ferahfezâ'da ne Kürdilihicazkar'ın coşkusu ne de Hüzzam'ın hüznü vardır. Onda ruhunuzu dinginliğe ulaştıracak sizi içinizle buluşturacak içinizi güzelleştirecek bir naiflik vardır. Ruhunuzun daraldığını hissettiğinizde bir parça Ferahfezâ makamı iyi gelecektir Allah'ın izniyle :)

   Ruhumun fonunda bir makam çalsaydı sen çal isterdim Ferahfezâ..İçimin tüm karmaşası dinmiş olacak,fırtınalar durulacak,ektiğim tomurcukların çiçeklendiğini görmüş olacaktım böylece..Ferahfeza sen ruhumun ulaşmak istediği makamsın..

    Ferahfeza makamından olan o çok sevdiğim şarkıyla yapayım kapanışı.. Bu aralar o kadar çok dinledim ki..Bu gece başımız bir parça Ferahfezâ'nın dizinde dinlensin..

Ha bir de unutmadan Vardakosta Ahmet Ağa'ya rahmetle!...Hepinizin gönlüne Ferahfezâ makamında hoşluklar dilerim ^^

#herkesinvlogçektiğidevirdeblogyazankız